"Kierownicy brytyjskiej polityki zagranicznej uważali Bałkany za bazę wypadową, skąd Rosja mogła zagrażać stolicy tureckiej, a zatem występować w roli 8 R. W. Seton-Watson, op. cii, s. 59. rywala Anglii, podważając przewagę jej wpływów w Turcji i na całym Wschodzie. Właśnie w tym czasie Disraeli przygotowywał cały szereg posunięć w celu rozszerzenia i umocnienia panowania brytyjskiego nad Indiami. Podporządkował on Anglii Kelat i planował podbój Afganistanu. Przystąpił już do zawładnięcia Kanałem Sueskim i utrwalenia dzięki temu panowania angielskiego we wschodniej części Morza Śródziemnego. Po przekopaniu kanału przez Przesmyk Sueski (w 1869 r.) główne linie komunikacyjne imperium brytyjskiego biegły przez Morze Śródziemne. W związku z tym rząd angielski starał się poddać kontroli nie tylko Egipt, lecz i całe imperium tureckie. Zapewniłoby to Anglii panowanie na całym Bliskim Wschodzie. Przewaga wpływów w Turcji umożliwiłaby Anglii jeszcze szczelniej zamknąć Rosję na Morzu Czarnym. W ten sposób nie tylko zablokowane byłyby jej najważniejsze szlaki imperialne, lecz i sama Rosja znalazłaby się w zależności od Anglii jako faktycznej właścicielki cieśnin. Rząd angielski miał na uwadze również inny jeszcze rozwój sytuacji. W związku z planowaną w Londynie agresją przeciw Afganistanowi z Rosją mogło dojść do konfliktu w Azji Środkowej. Jednakże dla Anglii było o wiele wygodniej wszcząć walkę z Rosją nie w Azji Środkowej, gdzie Anglia stała sama wobec swej konkurentki,.lecz na Bliskim Wschodzie, gdzie można było toczyć walkę cudzymi rękami — z pomocą Austro-Węgier i Turcji. "
Tekst zaczerpnięty z "Historia dyplomacji 1871-1914" wyd. Książka i Wiedza; rok 1972
